ALBLASSERDAM – Deze week zijn in Alblasserdam Peter Verheij, Dorien Zandvliet en Arjan Kraijo benoemd tot wethouder voor de periode 2018-2022. Voor wethouder Kraijo, die in Langerak woont, was het nodig dat er een ontheffing voor de woonplaatsvereiste verleend zou worden. De Gemeentewet vereist namelijk dat een wethouder ingezetene is van de gemeente. De meerderheid van de raad stemde in het met het voorstel om de ontheffing te verlenen en dat de komende vier jaar jaarlijks te verlengen. De VVD en de D66 stemden tegen het voorstel. Zij vinden dat Kraijo in Alblasserdam moet komen wonen.

Regels
In de afgelopen vier jaar werd de ontheffing ieder jaar gegeven. Herman Verweij van de VVD zei hierover: “We zaten met de huizencrisis en er was toen alle reden om begrip te hebben voor de situatie van de heer Kraijo. We hebben eerder in volle overtuiging die ontheffing verleend. De laatste keer dat die ontheffing aan de orde was, hebben we al aangegeven dat het wat ons betreft de laatste keer was. Dat betekent dat we in dit geval het raadsvoorstel niet zullen steunen als VVD-fractie. Enerzijds omdat we de ratio achter de woonplaatsvereiste ondersteunen. Tegelijkertijd vinden we het, zeker in de formulering zoals die hier nu staat (ontheffing verlenen met de intentie dat elk jaar opnieuw te doen), geen goed voorbeeld naar de Alblasserdamse bevolking van hoe wij omgaan met de regels. We zijn blij met de heer Kraijo en zijn benoeming, maar zien hem graag in het dorp komen wonen.”

Verrassend
Jaco Brand van de SGP vond de uitspraak van Verweij ‘verrassend’. “De toelichting is niet verrassend als je kijkt naar de afgelopen vier jaar. Ik vind hem wel verrassend als je kijkt naar de verkenningsronde. Ik merk daar wel enige discrepantie met het gesprek dat we daar hebben gevoerd en ook wat ook zodanig is opgenomen in het publieke verslag. Daarin maakt Verweij kenbaar dat hij het geen sterk verhaal vindt, maar dat hij ook begrijpt dat het te maken heeft met de bereidheid en beschikbaarheid van de kandidaat.”

Spelregels buitenspel
Verweij reageerde met: “We hebben de vraag gekregen hoe we tegen de woonplaats en woonplaatsvereiste van de heer Kraijo aankeken. Wij hebben als eerste geantwoord dat dat niet aan ons ins omdat uit te leggen. Het is aan het CDA om aan de Alblasserdammers uit te leggen waarom deze keuze gemaakt wordt. In de afgelopen jaren was er begrip voor de bijzondere situatie. Inmiddels is de woningmarkt veranderd. We zien nu zelfs niet eens meer de intentie om hier te komen wonen. Sterker nog: we zien hier de intentie om ontheffing te verlenen en dat vervolgens elk jaar opnieuw te doen. Lees: eigenlijk de spelregels die er zijn buitenspel te zetten. Daar voelen we ons heel slecht bij. In die zin is er geen discrepantie. Er is eerder een continuïteit in de stellingname die we in de afgelopen coalitieperiode hebben gedaan.”

Ontzettend goed gefunctioneerd
Arco Strop van het CDA vertelde: “We hebben hier een wethouder hebben die in de afgelopen vier jaar ontzettend goed in onze gemeente gefunctioneerd. Gesteund is door onze raad en zich misschien wel meer dan gemiddeld onderdeel is gaan voelen van de Alblasserdamse samenleving. Ik denk dat het onderdeel zijn van de Alblasserdamse samenleving niet alleen is dat je hier woont, maar ook dat je hier aanwezig bent en meedoet in de samenleving. Wat mij wel verbaast, is dat de spelregels waar u aan refereert, onder leiding van de VVD op dit moment worden aangepast. De Tweede Kamer heeft de nieuwe spelregels nu al aangenomen en het ligt op dit moment nog bij de Eerste Kamer om dat definitief te maken.”  Verweij: “Tuurlijk is er allerlei verandering in wetgeving gaande, maar wij vinden wel dat we consequent moeten zijn. We zijn altijd heel duidelijk geweest.”

Marko Stout van de D66 gaf aan de VVD in het standpunt te volgen.

Veelvuldig aanwezig
Haci Erdogan van de PvdA lichtte het standpunt van zijn partij toe met: “De wethouder was in de afgelopen veelvuldig aanwezig in de Alblasserdamse samenleving. Wettelijk gezien zou hij hier woonachtig zijn, maar wij willen gebruik maken van de ontheffing, omdat deze wethouder zich heeft laten zien als een wethouder die ook in Alblasserdam woonachtig is. Dat zijn heel veel pluspunten, waardoor wij akkoord kunnen gaan met de ontheffing.”

Grond is weg.
Herman Verweij van de VVD was het oneens met Erdogan. “Wat meneer Erdogan doet, is de ontheffing afhankelijk maken van het functioneren van de wethouder. Volgens mij is daar de systematiek voor ontheffing nooit voor bedoeld geweest. Het is niet het functioneren van de wethouder dat ter discussie staat, maar het feit dat de wethouder niet de bereidheid heeft om hier te komen wonen. Wat is dan de grond om voor een ontheffing te kiezen? Die grond is weg en dat is voor ons de overweging om niet in te stemmen.”

Tot slot meldde Brand (SGP): “Ik had gehoopt, gelet op de verkenning, dat we deze discussie hadden voorkomen.”

Raadsvoorstel
In het raadsvoorstel schrijft burgemeester Jaap Paans: “In de collegeperiode 2014-2018 is de ontheffing al telkens jaarlijks aan de heer Kraijo, in het licht van zijn functie van wethouder van de gemeente Alblasserdam, verleend. De aanwezigheid en vertegenwoordiging van wethouder Kraijo in Alblasserdam wordt niet gehinderd door het feit dat hij niet in Alblasserdam woont. Sinds zijn benoeming heeft wethouder Kraijo een grote betrokkenheid en affiniteit met de lokale gemeenschap aan de dag gelegd. Ook is de afstand van zijn woonplaats tot Alblasserdam beperkt. De regelgeving voor de ontheffing van het woonplaatsvereiste wordt op korte termijn aangepast. Minister Ollongren heeft, naar aanleiding van een motie van de Tweede Kamer uit 2014, een wetsvoorstel ingediend waarmee de beslissing over het woonplaatsvereiste aan de gemeenteraad zal worden overgelaten, waarmee maatwerk beter mogelijk is en recht wordt gedaan aan de lokale autonomie. De gemeenteraad mag na de aanpassing van de wetgeving de duur van de ontheffing bepalen. Het wetsvoorstel wordt volgens de huidige planning van de Tweede Kamer nog voor de zomer in een plenaire vergadering van de Kamer behandeld. Wethouder Kraijo heeft vanaf het begin van de vorige bestuursperiode getracht zijn woning te verkopen en daarmee verhuizing naar Alblasserdam mogelijk te maken. Dat is echter niet gelukt. En gezien het in het geheel niet bestaan van belemmeringen in de aanwezigheid en betrokkenheid van wethouder Kraijo wordt hierop ook geen verder actie ondernomen. Ondanks de mogelijkheden die de Gemeentewet biedt voor verlening van ontheffing kan een herhaalde verlenging van invloed zijn op het imago van de gemeente. Gezien de betrokkenheid bij de Alblasserdamse samenleving door wethouder Kraijo is het risico hierop zeer beperkt.”

Stemming
De SGP, de ChristenUnie, het CDA en de PvdA stemden voor de ontheffing. De VVD en D66 stemden tegen.

Foto: Cees van der Wal.

Het college van burgemeester en wethouders met van links naar rechts Arjan Kraijo, Jaap Paans, Peter Verheij en Dorien Zandvliet. De wethouders werden deze week officieel benoemd tot wethouder voor de komende vier jaar..