ALBLASSERDAM – Het Openbaar Ministerie gaat wethouder Peter Verheij definitief niet vervolgen om zijn uitlatingen rondom de Nashvilleverklaring anderhalf jaar geleden. Begin januari 2019 deden de Alblasserdammers Anja Kroeze en haar zoon Dennis Messemaker aangifte tegen de wethouder, omdat Peter Verheij op Twitter had gezegd dat hij de Nashvilleverklaring een ‘mooi initiatief’ had genoemd. “Mooi NL initiatief. Helder, duidelijk, publiek en (mooi en nodig) als uit één mond,” schreef Verheij. Daarmee zou Verheij aangezet hebben tot haat, discriminatie en geweld vertelden de twee Damdorpers in het AD.

Artikelen
De officieren van justitie mr. P.C. Velleman en mw. mr. A.J.M. Vreekamp deden uitgebreid onderzoek naar de Nashvilleverklaring. Zij bekeken onder meer of artikel 137c Sr, groepsbelediging wegens homoseksuele gerichtheid; artikel 137d Sr, aanzetten tot discriminatie, haat of geweld wegens homoseksuele gerichtheid en/of geslacht; artikel 137e Sr, verspreiding van uitlatingen in de zin van artikel 137c en 137d Sr en artikel 429quater Sr, het in ambt, beroep of bedrijf discrimineren van personen wegens hun homoseksuele gerichtheid en/of hun geslacht overtreden waren.

Niet strafbaar
De conclusie van het OM is dat er ten aanzien van de Nashvilleverklaring geen sprake is van strafbaarheid op grond van enig wetsartikel; het OM zal daarom niet overgaan tot vervolging. “Om te bepalen of er sprake is van strafbaarheid op grond van bovenstaande artikelen, heeft het OM de gehele Nashvilleverklaring, bestaande uit de titel en het citaat uit een psalm, het voorwoord, de veertien artikelen, de verwijzingen naar Schriftgedeelten5en het naschrift bestudeerd. Alle uitlatingen zijn naar de bewoordingen,maar ook in samenhang bekeken. Het OM heeft ook de nadere duiding die door betrokkenen in deze discussie is gegeven,in ogenschouw genomen. Tevens hebben we meegenomen wat door de aangevers in de aangiften naar voren is gebracht,” meldt het Openbaar Ministerie.

9 pagina’s
De beschuldigingen aan het adres van wethouder Peter Verheij waren volgens het Openbaar Ministerie wettelijk gezien ongegrond. In een uitgebreide toelichting van 9 pagina’s laat het OM aan de aangevers weten dat de Nashvilleverklaring niet strafbaar is en dat daarmee de uitlatingen van de Alblasserdamse wethouder dus ook niet strafbaar zijn. De volledige brief van het Openbaar Ministerie, met een uitgebreide juridische toelichting op het besluit, is hier te vinden.

‘Tot hier en niet verder’
In een toelichting gaven Anja Kroeze en Dennis Messemaker eerder al aan dat zij aangifte deden om ‘een streep te trekken’. “Tot hier en niet verder,” vertelde Dennis in januari 2019 bij Radio Rijnmond. Het Openbaar Ministerie is het niet eens met dit standpunt. “In een democratische rechtsstaat is het van wezenlijk belang dat er veel ruimte is om uitlatingen te doen, ook als deze kunnen kwetsen of verontrusten,” vindt het Openbaar Ministerie.

De Nashvilleverklaring
Begin januari 2019 heeft het Reformatorisch Dagblad onder de titel ‘Gezamenlijke verklaring over Bijbelse seksualiteit’ de Nederlandse vertaling van het Nashville Statement gepubliceerd. De verklaring was door een groot aantal mensen ondertekend, onder meer door SGP-politicus Kees van der Staaij. De publicatie van de Nashvilleverklaring zorgde voor veel meldingen bij antidiscriminatiebureaus en bij de politie. Ook zijn er meerdere aangiften gedaan, zowel tegen de inhoud van de verklaring als tegen de opstellers, ondertekenaars en ondersteuners.

Niet strafbaar
Naar aanleiding van deze aangiften heeft het OM de Nashvilleverklaring beoordeeld op eventuele strafbaarheid. Het OM komt daarbij tot de conclusie dat er met betrekking tot de uitlatingen die worden gedaan in de Nashvilleverklaring geen sprake is van enig strafbaar feit; er zal daarom niet worden overgaan tot vervolging.

Veel ruimte om uitlatingen te doen
Persvoorlichter Franklin Wattimena van het Openbaar Ministerie in Amsterdam vertelt: “Bij de juridische toets is het van doorslaggevend belang geweest dat de uitlatingen in de Nashvilleverklaring in direct verband staan met de geloofsovertuiging van degenen die betrokken waren bij de Nashvilleverklaring, en voor hen van betekenis zijn in het maatschappelijk debat dat zij willen voeren. Zowel de vrijheid van godsdienst als de vrijheid van meningsuiting is vastgelegd in de Grondwet en het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens. In een democratische rechtsstaat is het van wezenlijk belang dat er veel ruimte is om uitlatingen te doen, ook als deze kunnen kwetsen of verontrusten.”

“Zeer geraakt”
De persvoorlichter vervolgt: “Dit betekent niet dat uitlatingen die in de context van de geloofsovertuiging of het maatschappelijk debat zijn gedaan, nooit strafbaar kunnen zijn. In dit geval is het OM echter van oordeel dat de uitlatingen binnen de context waarin ze zijn gedaan juridisch gezien de grens van het toelaatbare niet overschrijden. Het OM realiseert zich dat de Nashvilleverklaring en passages en woorden daaruit mensen zeer hebben geraakt, maar de mate waarin uitingen ophef en onrust veroorzaken dan wel onwenselijk of kwetsend zijn, is niet beslissend voor de juridische toets. De aangevers zijn inmiddels per brief geïnformeerd over deze beslissing.”

Artikel12-procedure
Anja en Dennis hebben, als zij het niet met de beslissing van het OM eens zijn, de mogelijkheid om daarover schriftelijk een klacht in te dienen bij het Gerechtshof Amsterdam. Het gerechtshof zal dan beoordelen of het OM in redelijkheid tot de beslissing heeft kunnen komen. Dit betreft een zogenoemde artikel12procedure. Voor zover nu bekend is bij het OM, heeft het tweetal dit nog niet gedaan.

Dennis Messemaker, die aangifte deed tegen wethouder Verheij, sprak tijdens de raadsvergadering de gemeenteraad toe.