ALBLASSERDAM – In het afgelopen jaar werd het Alblasserbos bij het Kortland in Alblasserdam sterk uitgedund. Tientallen populieren werden omgezaagd. Dit tot ongenoegen van een aantal buurtbewoners. In de laatste gemeenteraadscommissievergadering heeft een buurtbewoonster de gemeenteraad van Alblasserdam gevraagd naar mogelijkheden om ervoor te zorgen dat de kap in de toekomst meer gefaseerd plaatsvindt. Daarnaast willen  buurtbewoners graag meer diversiteit in het bos, om zodoende een kaalslag tijdens de volgende kapbeurt te kunnen voorkomen. Wethouder Verheij beloofde een gesprek te organiseren met Staatsbosbeheer, de provincie en de gemeente om te kijken wat de mogelijkheden zijn.

“De bomen worden gekapt omdat deze aan het eind van hun levenscyclus zijn en zodoende gevaar opleveren voor de wandelaar op het onderliggende pad,” liet boswachter Jeroen den Hartog van Staatsbosbeheer vorig jaar weten, toen de bomen werden omgezaagd. Op de plek waar in 2017 werd gekapt, zijn inmiddels alweer nieuwe populieren aangeplant.

Afbreuk aan natuurbeleving
Toch maken buurtbewoners zich zorgen, omdat zij onder meer aankijken tegen het stallencomplex dat nog niet zo lang geleden achter het bos is gebouwd. In een brief schrijven de buurtbewoners uit de Mesdaglaan dat zij zich zorgen maken over de veranderde situatie in en rond het Alblasserbos nabij het Kortland. Door de kap is veel meer zich op het stallencomplex dat achter het bos is gebouwd. “En op 7 mei van dit jaar is een vergunning verleend om een nieuwe schuur te bouwen van 1953 m2. Door het Alblasserbos loopt een wandelpad, dat door veel wijkbewoners wordt gebruikt om van dit natuurgebied te genieten. Dit pad loopt voor een groot deel parallel aan de polder waar nu direct uitzicht is op het grootschalige stallencomplex in plaats van op de achterliggende polder. Dit doet afbreuk aan de natuurbeleving in het bos,” aldus vier buurtbewoners uit de Mesdaglaan.

Dichter beplanten
De buurtbewoners vervolgen: “Hiernaast heeft het bos als functie om een groene overgang tussen het stiltegebied Kortlandpolder en de bebouwde kom van Alblasserdam te creëren. Omgekeerd heeft het bos ook een functie om vanuit de bebouwde kom en het wandelpad tussen de Kortlandse bruggen het stallencomplex aan het zicht te onttrekken. Helaas is dit sinds het recent kappen van een groot deel van het bos in 2017 niet meer het geval. In het kader van een groener Alblasserdam willen wij u dan ook vragen of het bosperceel dichter beplant kan worden met beplanting met een vergelijkbare hoogte als de bebouwing op Kortland 42. Hiernaast zou beplanting op het erf van Kortland 42 het stallencomplex meer aan het zicht kunnen onttrekken waardoor er weer met plezier door het bos gewandeld kan worden.”

Meer boomsoorten
Mevrouw Van Beest, een buurtbewoonster, lichtte tijdens de laatst gehouden gemeenteraadscommissievergadering in het gemeentehuis van Alblasserdam toe: “Wij wonen in de Mesdaglaan en genieten van het uitzicht op het Alblasserbos. Vorig jaar is vrij ineens een groot deel van het bos gekapt. Ik schat in dat het gaat om een derde van het bos.  Dat maakt wandelen minder leuk en het maakt het aanzicht minder mooi. Volgens Staatsbosbeheer waren de bomen op leeftijd, maar was er ook druk van de Stichting tot Instandhouding van Molens in de Alblasserwaard en de Vijfheerenlanden (SIMAV) in verband met de molenbiotoop. Volgens de regels van de molenbiotoop mag er in een straal van 400 meter geen objecten hoger zijn dan vier meter. De bomen zijn ruim daarboven en ook het huis van de heer Toes is hoger. Toch blijft dit een punt, want er zijn nu weer nieuwe bomen geplant. Het bos is ooit in één keer aangeplant, waardoor de bomen allemaal ongeveer even oud zijn. Voor het gezicht is het beter als de kap gefaseerd zou gaan. Ons idee is daarom om meer verschillende boomsoorten te planten. Daarnaast zijn we benieuwd of de gemeente inspraak heeft bij de SIMAV. Het Alblasserbos is een heel bijzonder gebied. Bos in deze omgeving is bijzonder. Zeker op zo’n korte afstand van het dorp. Dat behouden we heel graag.”

Molenbiotoop
Eerder liet wethouder Peter Verheij in een brief aan de raad al weten dat het populierenbos aan het Kortland volgens Staatsbosbeheer kaprijp was. De wethouder meldt dat Staatsbosbeheer heeft aangegeven dat het Alblasserbos een productiebos is. De populieren staan er dus voor de houtproductie en op het moment dat de bomen groot genoeg zijn/voldoende hout leveren, worden ze geoogst. Tevens speelt volgens Staatsbosbeheer de molenbiotoop mee. De wethouder meldt: “De populieren staan in de molenbiotoop van de Kortlandse molen en de Simav streeft er naar de molenbiotoop zoveel mogelijk in oude glorie te herstellen.”

Subsidie van provincie
Verheij vervolgt: “Inmiddels zijn er op het perceel waar de populieren zijn gekapt, opnieuw populieren aangeplant. De jonge bomen zullen er binnen een paar jaar voor zorgen dat het molenbiotoop opnieuw in het geding is. Staatsbosbeheer (SBB) geeft daarvoor de volgende reden: De provincie (dus niet het Rijk) betaalt SBB voor onderhoud aan een bepaald bosdoeltype en bepaalt indirect middels een subsidie wat voor bos er ter plaatse groeit. Zo lang de provincie niet het bosdoeltype aanpast met de bijbehorende (hogere) subsidie, blijft SBB dus gewoon dit type productiebos aanplanten (populier). Bij deze lage subsidie is het namelijk noodzakelijk geld te genereren uit houtopbrengsten. Als de Simav het molenbiotoop belangrijk vindt, dan zal de Simav dit zelf bij de provincie aan moeten kaarten.  De provincie kan er dan voor kiezen om bijvoorbeeld op die plek een griend of essenhakhoutbos aan te laten planten met een andere natuurdoelstelling. Daar hoort echter een ander beheer bij en ook een andere subsidie. De boswet bepaalt dat er bij kap bos op een plek moet terugkomen, maar dit kan dus ook een griend zijn.  Alleen voor maatschappelijk belangrijke doelstellingen, zoals het verbreden van een snelweg, kan er bos dat voor die reden weg moet, elders worden terug geplant. Maar dat is een molenbiotoop klaarblijkelijk niet. Mocht de provincie haar bosdoeltype aanpassen dan kan het productiebos worden omgevormd tot een hakhoutgriend. Daarmee is de molenbiotoop dan veilig gesteld, maar zal de bovenkant van de loods van de heer Dekker, gezien vanuit Alblasserdam blijvend in het zicht komen. Voorlopig gaan er echter weer populieren groeien en zal het beeld met een aantal jaren weer worden bepaald door deze hoog opgaande bomen.”

Politieke partijen
Diverse politieke partijen reageerden tijdens de vergadering op de inspreekster en haar betoog. Jan de Kok van het CDA zei: “Het zou fijn zijn als Staatsbosbeheer ervoor zorgt dat de stal uit het zicht blijft. We zouden er zoveel mogelijk bomen bijgeplaatst willen hebben.”

Wat was nu de hoofdreden?
Jaco Brand van de SGP vroeg zich af welke argumentatie er nu was voor de kap en of de hoofdreden nu de wens van SIMAV was of dat het bos aan vervanging toe was. “In een bericht op Alblasserdamsnieuws.nl vertelt boswachter Jeroen den Hartog dat de bomen gekapt worden omdat ze aan het einde van de levenscyclus zitten. Ik vind het merkwaardig dat er nu een heel ander motief onder ligt. Gaat het nu om de veiligheid voor de wandelaars of was er ook een SIMAV-motief?”

Molenbiotoop is om gek van te worden
Arjan Dekker van de VVD vond het ook vreemd dat vanuit Staatsbosbeheer de molenbiotoop wordt aangehaald. “Dat bos is ooit aangeplant en volgens mij stond die molen er toen ook al. Die molenbiotoop is af en toe ook om gek van te worden. Ik weet dat wijken heel lang tegengehouden zijn om dat gedoe. (Waterhoven, red.) Terwijl er nog steeds een stomp (molen Souburgh, red.) staat, maar dat is weer een andere molen. Was er bij de aanplant ook al sprake van een molenbiotoop? Waarom was het toen geen probleem en nu wel?”

Veel vogels
Jako Sterrenburg van de ChristenUnie meldde: “Als ChristenUnie delen we de zorg om bomen die weg zijn en uitzicht op de stallen. Het gebied staat bekend om vele soorten vogels. Dat is een stuk minder geworden. Het is zeker een stuk natuurgebied, waar we zuinig op moeten zijn en op moeten investeren. Ik heb het idee dat het onderhoud te wensen overlaat. We moeten zeker inzetten op een mooi bos en het is positief als we de stallen uit het zicht kunnen houden.

Afschuifprincipe
Marko Stout van de D66 vertelde: “Wat mij steekt is het afschuifprincipe in de brief aan de raad. We  kunnen toch als raad stellen dat we het belangrijk vinden dat het bostype gewijzigd wordt, waardoor een duurzamer bos ontstaat? Als we het koppelen aan de luchtkwaliteit hebben we gelijk een ingang bij de provincie.”

Wethouder Verheij zei in zijn beantwoording dat de bomen ‘helaas allemaal tegelijkertijd zijn geplant’, waardoor ze ook tegelijk weer gekapt worden. “Dat is geen fraai gezicht en ja, het was op het verzoek van de SIMAV. Het voelt allemaal krom. Formeel gaan we als gemeente niet over het Alblasserbos, maar dat wil niet zeggen dat we niets kunnen.” Verheij stelde voor om in gesprek te gaan met de SIMAV, de provincie en Staatsbosbeheer om te kijken hoe het bos duurzaam groen kan blijven. “Dan zullen we ongetwijfeld het haakje ‘molenbiotoop’ tegenkomen. Ook daar hebben we niet alle zeggenschap over, maar we kunnen wel in gesprek gaan en vragen: beste vrienden van de SIMAV, moet dit nou op deze manier? De molenbiotoop is er niet voor niets, maar het bos staat in de windrichting zuidoost en vanuit die richting komt bijna nooit de wind vandaan.”

Wanneer het gesprek gaan plaatsvinden, kan Verheij nog niet zeggen. Hij beloofde de inspreekster in ieder geval voor het einde van het jaar iets van zich te laten horen.