ALBLASSERDAM – De meerderheid van de Alblasserdamse gemeenteraad heeft na een intensief debat en onder een aantal aanvullende voorwaarden in twee moties, ingestemd met de restauratie van het gemeentehuis en de herinrichting van het Raadhuisplein en de Havenstraat. Alle aanwezige partijen, met uitzondering van de D66, stemden in met het collegevoorstel om ongeveer 10 miljoen euro beschikbaar te stellen voor het totale opknapproject.

Niet verantwoord
Alleen de D66 vond het niet verantwoord om in te stemmen. Marko Stout betoogde: “65 werkplekken voor ambtenaren rechtvaardigen dit bedrag niet. Met alle wil van de wereld, alle indexcijfers die we maar konden vinden en alle vergelijkbare cijfers van gelijksoortige projecten in het land, komen we niet verder dan een slordige 4 miljoen euro. Een politiepost, een duurzaam en gerestaureerd gemeentehuis en verhuurbare vergaderkamers vullen het gat naar de 7,9 miljoen wat D66 betreft niet op.”

Verdienmodel grootste zorg
Aanvankelijk leek ook de VVD tegen het voorstel te gaan stemmen. Freek de Gier van de VVD stelde bij een eerdere vergadering twijfels te hebben bij het plan. “Het verdienmodel is onze grootste zorg. We moeten ons er niet te makkelijk vanaf maken door te zeggen dat we wel wat ruimtes gaan verhuren. Laat een externe marktpartij kijken hoe dit rendabel gemaakt kan worden. Zoals het nu voorligt, kunnen wij niet instemmen.” Na aanvullende informatie van wethouder Verheij in de week na de vergadering èn op een aantal voorwaarden, vastgelegd in twee moties, ging ook de VVD alsnog akkoord. De Gier verklaarde: “We zaten er niet eenvoudig in, maar zoeken wel de verbinding.”

Voorwaarden
In de motie voor het opknappen van het gemeentehuis, die door het CDA werd ingediend en werd ondertekend door de SGP, de ChristenUnie, de PvdA en de VVD, zijn drie voorwaarden opgenomen. De vijf partijen stellen dat een vijfde deel van het gebouw na de restauratie niet meer nodig is voor de gemeentelijke organisatie en daarom wordt bestempeld als ‘maatschappelijke ruimte’. De partijen willen dat het college van B&W zich maximaal moet inspannen om de aan het maatschappelijk gebruik toerekenbare deel van de investering terug te verdienen door exploitatie van deze maatschappelijke ruimte. Dit in een bandbreedte van 700.000 tot 1,6 miljoen euro. Verwacht wordt dat op dit punt specifieke verantwoording volgt in de jaarrekening. Een andere voorwaarde van de vijf instemmende partijen is dat de exploitatie van de maatschappelijke ruimten in het gemeentehuis plaats dient te vinden middels een verdienmodel dat economische waarde toevoegt.

Maximum
De derde voorwaarde is dat het gevraagde uitvoeringskrediet van 7.937.000 euro het maximale bedrag is voor het totale restauratieplan van het gemeentehuis. De partijen stellen: “We dragen het college op om de restauratie zo uit te gaan voeren, dat maximaal gestuurd wordt op het voorkomen en oplossen van eventuele financiële tegenvallers, zodat binnen het vastgestelde krediet de totale restauratie voor het gemeentehuis kan worden gerealiseerd.”

Raadhuisplein
Voor de opknapbeurt voor het Raadhuisplein, de oversteek naar de Haven en de opknapbeurt van de Havenstraat (straat achter gemeentehuis, red.), werd eenzelfde voorwaarde gesteld. Daar mogen de werkzaamheden in het totaal 2.357.000 euro gaan kosten.

Niet makkelijk
De SGP laat via Jaco Brand in een persbericht weten: “Door groen licht te geven op deze dossiers kunnen de ambities uit de samenlevingsagenda en de centrumvisie gerealiseerd worden. Een makkelijk besluit was het zeker niet. Met name bij het raadsvoorstel omtrent het gemeentehuis is uitvoerig gesproken over het financiële kader en de vereiste businesscase. De voorgestelde investeringen zijn hoog, maar rechtvaardigen wel het doel. Er liggen ook duidelijke en reële kansen om een groot deel van de investering terug te verdienen. Enerzijds vanuit lagere energielasten (omdat het gemeentehuis sterk wordt verduurzaamd) anderzijds vanuit het verhuren van beschikbare ruimte. Bovendien vanuit een verdienmodel wat economische waarde toevoegt. Dat laatste was voor de VVD-fractie een zeer belangrijk component om uiteindelijk in te kunnen stemmen.”

Teleurgesteld
Verder heeft Brand van de SGP in het persbericht kritiek op de ‘tegenstem’ van de D66 op het voorstel tot restauratie van het gemeentehuis. “Aan het einde van het debat werd vooral duidelijk dat D66 niet voornemens was om naar argumenten van de raad en het college te luisteren. De wil was er niet om er uit te komen. Vorige week gaf D66-fractievoorzitter Pardo Kruidenier een interview aan het AD waarin hij bijzonder kritisch was over de renovatie van het gemeentehuis. De SGP is teleurgesteld over de wijze waarop D66 heeft geopereerd en vindt het ook geen recht doen aan het gelopen proces.”

Eén vraag
De D66 stelt, bij monde van Marko Stout, dat de wil om eruit te komen er wel degelijk was, maar dat het gevraagde bedrag voor de restauratie te hoog is in verhouding tot wat er gerealiseerd wordt. “Alles afwegende is er, wat ons betreft, slechts één vraag die goed moet worden beantwoord: ‘Krijgt Alblasserdam waar voor zijn geld?’ In deze zin zitten twee variabelen. Eén is ‘waar’, wat verwijst naar wat we krijgen en twee is ‘geld’, wat verwijst naar wat we voor die ‘waar’ moeten betalen. Wat we er voor moeten betalen ligt middels de kredietaanvraag vast: 7,9 miljoen. Zoals eerder gezegd hoeft dat ‘waar’ niet meteen in harde euro’s uit te worden gedrukt. Een goede maatschappelijke invulling is voor D66 ook heel veel waard. Maar wat krijgen we nu: ongeveer 65 werkplekken, een politiepost, een ‘werkcafe’ met Smile, verhuurbare vergaderkamers, een bibliotheek voor de Oud Gereformeerde Gemeente en een energiezuinig gerestaureerd gemeentelijk monument. Dit lijstje vinden wij geen 7,9 miljoen euro waard. De ook door ons gewenste renovatie van een, voor velen, aansprekend gebouw biedt in het voorstel veel te weinig financiële en maatschappelijk zekerheid en is wat ons betreft alleen te realiseren door te zoeken naar externe financiering en andere externe partners. Hier is wat D66 betreft te weinig naar gezocht. Als ik mijn buurman moet vertellen dat de restauratie van het gemeentehuis bijna 8 miljoen euro kost, tikt hij op zijn voorhoofd.”

Kunnen het uitleggen
Rinus van Lavieren van de PvdA reageerde hierop met: “Natuurlijk kost het geld, maar we kunnen dit aan de samenleving uitleggen.” Wethouder Peter Verheij vervolgde: “Ik snap dat mensen daarvan schrikken, maar we gaan een deel van het bedrag terugverdienen met de verhuur van ruimten. We kunnen dit plan verantwoorden.”

Vertrouwen
De ChristenUnie kon ook instemmen met de restauratie. Peter Sterrenburg van de ChristenUnie reageerde op de zorgen omtrent de verhuur van ruimten met: “Door de tijd heen zal de invulling van die ruimten er komen. Daar vertrouw ik wel op.”

Kansen en grenzen
Het CDA, dat in eerste instantie ook twijfels had bij de onderbouwing van de ruimteverhuur, is blij dat de restauratie doorgaat. De partij laat in een persbericht weten met de investering in het gemeentehuis te willen investeren in Alblasserdam. “Het CDA kiest er, na grondige bestudering van de plannen, voor deze ambitieuze restauratie mogelijk te maken zodat ons Damdorp weer jaren vooruit kan met een gemeentehuis met toekomst. Er zijn kansen om het gemeentehuis een grotere rol te laten spelen voor de Alblasserdammers. Maar er zijn ook grenzen aan de financiële ruimte. Daarom maakt het CDA duidelijk aan het college dat 7,9 miljoen echt het maximum is. Maar dat is niet genoeg. Dit is een dossier dat de komende jaren nauwgezet gevolgd moet gaan worden: maken we de ambities waar en blijven we binnen het maximale budget? Het CDA zet deze verbouwing de komende jaren hoog op de agenda. Deze verbouwing moet goed gaan,” aldus Arco Strop van het CDA.

Leefbaar
De mening van Leefbaar Alblasserdam bleef onbekend, omdat de partij niet aanwezig was.

Huiskamer
“Na ruim twee jaar ideeën verzamelen, inspiratie opdoen, plannen maken en voorbereiden kan nu een begin gemaakt worden met het realiseren van een nieuwe ontmoetingsplek voor het hele dorp: de huiskamer van Alblasserdam,” zo laat de gemeente Alblasserdam dinsdag in een persbericht weten.

Een levendig centrumhart
De gemeente vervolgt in het persbericht: “De wens van inwoners om van het Raadhuisplein een gezellige ontmoetingsplek te maken, wordt met het nieuwe ontwerp gerealiseerd. Het nu nog open en lege plein krijgt straks een knusse, huiselijke sfeer dankzij zitobjecten en grote overdwars geplaatste bakken voor groen. Ook de zo gewenste fontein komt er in de vorm van bedriegertjes. En hoewel het plein voor het gevoel knusser en kleiner wordt, is er nog volop gelegenheid om er evenementen te houden.  Met het aanpassen van de oversteek op de Haven en het aanleggen van een trap naar het terrein van Landvast, wordt een betere verbinding gelegd met het Havengebied. Verder wordt de Havenstraat opnieuw ingericht en wordt de ontsluiting verlegd van de Cortgene naar de Haven.”

Gemeentelijk monument
Het gemeentehuis is gebouwd aan het begin van de jaren ’60 van de vorige eeuw en is een gemeentelijk monument, mede vanwege de vele verwijzingen naar het maritieme verleden van het dorp. Het pand is, op enkele inpandige verbouwingen na, nooit eerder grondig opgeknapt maar is volgens de gemeente hard aan renovatie toe. Zo zijn de technische installaties al langere tijd afgeschreven, ontstaan er steeds vaker technische gebreken en lekkages en is ook het gebouw zelf aan de binnenkant ‘op’.

Duurzaam verbouwen
Zoals afgesproken in de Samenlevingsagenda maakt Alblasserdam werk van duurzaamheid en heeft de gemeente daarin een voorbeeldfunctie. Daarom wordt het gemeentehuis op een zo duurzaam mogelijke wijze gerenoveerd waarbij onder andere warmtekoudeopslag en zonnepanelen worden toegepast. Nieuwe technische installaties moeten ervoor zorgen dat het gebouw weer aan de wettelijke eisen voldoet. Verduurzamen betekent niet alleen het doen van technische aanpassingen maar ook het gebouw toekomstbestendig maken. Dit wordt bereikt door optimale flexibiliteit te creëren zodat ruimten gemakkelijk aangepast kunnen worden naar nieuwe wensen, duurzame materialen toe te passen met een lange levensduur en waar mogelijk materialen te hergebruiken.

Pand beschikbaar voor Alblasserdammers
Na de renovatie komt een deel van het gemeentehuis beschikbaar voor het dorp. De gemeente meldt in een persbericht: “Verenigingen, ondernemers en maatschappelijke organisaties kunnen straks gebruik maken van de vergaderruimtes op de eerste etage en van de flexibel in te delen raadzaal op de begane grond. Inwoners en zzp’ers zijn van harte welkom in het werkcafé op de begane grond. Dat wordt geëxploiteerd door leerwerkbedrijf Smile, dat er ondersteunende horeca gaat aanbieden.”

Dienstverlening
Op de begane grond blijft ook de dienstverlening aan inwoners (zoals paspoorten, rijbewijzen etc.). Deze wordt ook uitgebreid met faciliteiten die aansluiten op de toenemende digitale dienstverlening en ook krijgt de politie er een steunpunt. Het andere deel van het gebouw is bestemd voor medewerkers en bestuur en wordt eveneens flexibel ingedeeld zodat het bij toe- of afname van het aantal medewerkers gemakkelijk kan ‘meebewegen’.

Aanbesteding
Nu de raad heeft ingestemd met de plannen kan het aanbestedingstraject starten. De gemeente wil lokale en regionale ondernemers – binnen de mogelijkheden die de wet daarvoor biedt – de kans bieden een bijdrage te leveren aan het nieuwe gemeentehuis of het Raadhuisplein. De komende maanden onderzoekt de gemeente op welke manier dit kan. De verwachting is dat de bouw in het voorjaar van 2018 kan beginnen. Medio 2019 moet het gebouw en het heringerichte Raadhuisplein dan klaar zijn.

Forse kritiek op communicatie
Direct na het raadsbesluit, werd vanuit de gemeente Alblasserdam een persbericht verzonden, waarin gemeld werd dat de raad akkoord was gegaan. Op dit bericht, en ook op eerdere communicatie vanuit de gemeente, kwam forse kritiek vanuit alle aanwezige partijen in de gemeenteraad. VVD’er Herman Verweij begon met: “We missen de essentie in het persbericht, namelijk het verdienmodel en het toevoegen van de economische waarde en de exploitatie. We vragen ons hardop af: ‘Is dit een omissie? Of hebben we elkaar niet goed begrepen.’ Als het een omissie is, en daar ga ik vanuit, vind ik het wel een kwalijke. Want als je een persbericht uit laat gaat en je mist compleet de essentie van de discussie dan heeft de politieke antenne gehaperd. Wat ons betreft rest één ding en dat is een rectificatie.” De SGP, het CDA, de PvdA en de ChristenUnie konden zich vinden in de kritiek van de VVD.

Ernstig teleurgesteld
Ramon Pardo van de D66 haakte in op de kritiek van de VVD en stelde: “Met de kop ‘Raad neemt besluit’, zou iedere lezer verwachten dat het stuk vervolgens gaat over het raadsbesluit en het debat dat gevoerd is. Maar wat we hebben gelezen, is geen weergave van het debat. En wat meneer Brand (SGP) al eerder aanhaalde over de eenzijdige interviews met burgers op de gemeentelijke website is helemaal in lijn met de communicatie in dit persbericht. Dat stelt ons ernstig teleur.”

Rol voor voorzitter
Verder stelde Pardo dat de burgemeester, als voorzitter van de raadsvergadering, ook een rol hierin had moeten vervullen. “Wat hier aan communicatie het gemeentehuis verlaat, is ons inziens sterk ingegeven door de wethouder en uiteindelijk gaat het om een weergave van een debat dat hier plaatsvindt. Wellicht is het ook een rol voor de voorzitter van de raad om er zorg voor te dragen dat als er communicatie dit huis verlaat, er een juiste voorstelling wordt gegeven van wat hier is besproken in de raad.”

Geen complete verslagen over debat
Arco Strop van het CDA was het niet helemaal eens met Pardo: “Ik verwacht geen complete verslagen vanuit communicatie over het debat, maar het is wel belangrijk dat het besluit goed wordt weergegeven.”

Echt slecht
Freek de Gier van de VVD koos voor een stevige bewoording. Hij zei: “We praten over een cruciaal project, waarvan we met zijn allen hebben geconstateerd dat we dit goed moeten uitleggen. We hebben gezegd met z’n alleen dat we er zorgvuldig mee moeten omgaan. Dit moeten we correct uitleggen. We moeten laten zien dat we alles uit de kast hebben getrokken om dit te realiseren. En als je dan ziet op welke wijze hiermee wordt omgegaan. Wat hebben we hier dan zitten doen? Dit is wel echt slecht. Mensen moeten zich schamen. Dat je dit zo het pand laat verlaten. Dat meen ik serieus. We praten over iets waar we jaren mee bezig zijn en jaren aan gewerkt hebben en wordt het cruciale besluit genomen en dan zijn we in staat om dit niet goed te verantwoorden en niet goed onder de aandacht te brengen. En dan vind ik dat onze mensen zich hartstikke moeten schamen.”

Knulligheid ten top
En ander kritiekpunt van De Gier was de communicatie voorafgaand aan het raadsbesluit: “Als je de discussie nog moet voeren en je gaat pontificaal in De Klaroen zetten hoe snel het klaar is, hoe alles geregeld is, dan loop je een gelopen koers. Dan loop je vooruit op de feiten. Dan kan je twee dingen doen: of je doet de inspanning niet met elkaar, maar we hebben nu juist die verbinding met elkaar gezocht. We gaan voor een zo groot mogelijke meerderheid. Als fractie hebben we daar heel veel moeite voor gedaan. Dan is het toch de knulligheid ten top, dat iemand die wij daarvoor betalen, niet in staat is daar een fatsoenlijk persbericht van te maken?”

Ambtenaren buiten debat houden
Burgemeester Jaap Paans vond dat De Gier met die laatste woorden te ver ging. Paans zei: “We spreken hier met het college. Het gaat om bestuurlijke verantwoordelijkheid. Ik hou de ambtenaren echt buiten dit debat. U mag het college hierop aanspreken, maar niet rechtstreeks degene die hiervoor wordt betaald.”

Objectief nieuws
Pardo: “Ik heb het persbericht, met uitzondering van Alblasserdamsnieuws, die hier twee dagen aanwezig is, integraal overgenomen zien worden door de media. De lezer van een dergelijk nieuwsbericht ziet dit niet als persbericht van de gemeente, maar als objectief nieuws. Dat wetende, vind ik dat we als raad een verantwoordelijkheid moeten nemen, want nu wordt een deel van debat doodgezwegen.”

Verantwoordelijkheid
Wethouder Peter Verheij zei dat het met het versturen van het persbericht geenszins de bedoeling is geweest onrecht te doen aan de ingediende motie door de vijf partijen. “Als het bericht onjuist is of onvolledig is, dan betreur ik dat en neem ik daar de verantwoordelijkheid voor.” Verheij beloofde de volledige motie alsnog op de gemeentelijke website toe te voegen.

In balans
Burgemeester Jaap Paans reageerde tot slot op de opmerkingen. “Het is functioneel dat de burgemeester in zijn hoedanigheid als voorzitter van het college en als voorzitter van de raad, na zo’n debat even dat persbericht ziet, om te toetsen of de gevoelens van collegekant en raadskant in balans is. Dat zal de volgende keer ook gebeuren.”

Meer informatie
Meer informatie over de restauratie -en renovatieplannen is hier te vinden.